Niemand hoeft zich te verantwoorden voor de wens om te blijven leven. Dat is niet het interessante punt, en het is ook niet wat mensen echt bedoelen als ze vragen waarom iemand hiervoor zou kiezen.
De onderliggende vraag is scherper. Waarom zou een verstandig mens kiezen voor een optie die misschien niet werkt?
Dat verdient een echt antwoord, geen folder. Het begint met eerlijk zijn over wat de keuze werkelijk inhoudt.
De keuze is niet wat de meeste mensen denken
De meeste mensen zien dit als een keuze tussen preservatie en doorleven, en in die vergelijking verliest preservatie vanzelfsprekend. Juist die vergelijking is het probleem, want doorleven is op dat moment geen beschikbare optie.
Wanneer deze beslissing aan de orde is, zijn de medische mogelijkheden al uitgeput. Er zijn dan drie mogelijkheden: begraven, cremeren en cryopreservatie.
Van twee daarvan kennen we de uitkomst al. Begraven en cremeren vernietigen de structuur van het brein, en daarmee het fysieke patroon dat iemands herinneringen en persoonlijkheid draagt.
De uitkomst van de derde optie is onbekend. Niemand heeft ooit een cryogeen bewaard mens opnieuw tot leven gewekt, en dat zeggen we ronduit, niet in een voetnoot.
Er staat dus geen zekerheid tegenover een gok. Het zijn drie opties: van twee ligt de uitkomst vast, één mogelijkheid blijft open.
Wie preservatie vergelijkt met doorleven, vindt het al snel absurd. Vergelijk het met de twee mogelijkheden die er in plaats daarvan werkelijk zijn, en het lijkt al snel minder absurd.
Daarom klinkt ook het gebruikelijke tegenargument vreemd. “Het werkt waarschijnlijk niet” telt alleen tegen preservatie als iets anders op de lijst beter werkt.
Geen van de andere opties biedt ook maar enige kans op herstel. Dat is geen retorische truc. Het is gewoon wat de beschikbare opties zijn.
De beslissing is minder uitzonderlijk dan zij klinkt. Het gaat erom wat je doet met een lichaam wanneer de medische mogelijkheden van dat moment zijn uitgeput.
De asymmetrie is daarbij het belangrijkste
Zodra de opties helder zijn, draait de vraag om de gevolgen van een verkeerde keuze. Beide fouten zijn mogelijk. Ze kosten niet evenveel.
Als je voor preservatie kiest en je hebt het mis, heb je geld uitgegeven dat je anders niet meer had kunnen gebruiken. Dat is het volledige verlies.
Als je voor crematie kiest en je hebt het mis, is het verlies onomkeerbaar. Geen nieuwe overweging later, geen tweede kans, geen nieuw bewijs dat nog iets zou kunnen helpen.
De ene fout blijft herstelbaar. De andere fout kan niet meer worden hersteld, ook niet als toekomstige technologie daartoe in staat blijkt.
Daarbij is het belangrijk om stil te staan. Cremeren sluit ook toekomstige mogelijkheden af, niet alleen jouw eigen mogelijkheid op herstel.
Niets hiervan betekent dat herstel waarschijnlijk is. Het gaat om hoe je moet handelen wanneer het nadeel aan precies één kant onbegrensd is.
De geneeskunde redeneert al zo. Bij een reanimatie gaat men soms door wanneer de kansen al klein zijn, omdat stoppen definitief is en doorgaan dat niet hoeft te zijn.
Niet alleen de kansen bepalen de juiste beslissing. Ook de onomkeerbaarheid weegt zwaar.
Mensen horen hierin soms een trucje, alsof het argument zo is opgebouwd dat weigeren onmogelijk wordt. Dat is niet zo.
Je kunt de hele redenering accepteren en toch afzien, vanwege de kosten, vanwege ethische bezwaren, of gewoon omdat je het niet wilt. Verstandige mensen doen dat.
Wat mensen werkelijk beweegt
Binnen dit kader lopen de motieven uiteen, en de meeste mensen die hiervoor kiezen hebben meerdere redenen.
De meest gehoorde reden is medisch. Een aandoening waaraan je vandaag overlijdt, is niet per definitie onbehandelbaar, maar wel met de medische kennis die nu beschikbaar is.
In het woord “onbehandelbaar” ligt vaak een stilzwijgend “voorlopig” besloten. Het woord beschrijft de staat van onze middelen, niet een feit over de ziekte.
Verdrinking in koud water laat dit precies zien. De grens tussen dood en nog te redden zijn verschoof door betere apparatuur, niet doordat mensen anders werden.
Wat de tijdsgrens bepaalt, is niet het moment waarop het hart stopt. Het is hoe snel de structuur van het brein daarna afbreekt, en dat is een probleem waaraan je daadwerkelijk kunt werken.
Het tweede motief is nieuwsgierigheid, en mensen onderschatten dat schromelijk. Een leven van tachtig jaar beslaat slechts een klein deel van een veel langer verhaal.
Voor iemand die graag wil weten hoe de toekomst zich ontwikkelt, is een vroeg levenseinde op zichzelf al een verlies.
De derde reden is de klok. Veel levens eindigen terwijl werk onvoltooid blijft en besluiten worden uitgesteld doordat de tijd ontbreekt.
Cryopreservatie belooft niet die grens op te heffen. Ze roept de vraag op of die grens werkelijk vastligt. Dat is een bescheidener en beter verdedigbare claim.
Uitstel heeft ook een prijs. Daarom zetten veel mensen die dit werkelijk willen uiteindelijk nooit de stap.
Op het eerste gezicht lijken deze redenen verschillend. Ze komen neer op één idee: dat het de moeite waard is een mens te behouden zolang de vraag nog openligt.
Wat deze keuze niet betekent
Een eerlijk antwoord moet ook de onaantrekkelijke kanten benoemen.
Het is geen zekerheid. Niemand die zich aanmeldt, weet dat het werkt, en een aanbieder die anders suggereert, verzaakt aan de belangrijkste plicht die hier bestaat.
Het is geen angst voor de dood. Mensen die hiervoor kiezen, spreken vaak open over sterven, omdat deze beslissing doorgaans pas volgt na grondige overweging.
Het is geen aankoop van onsterfelijkheid. Het biedt één specifiek perspectief: behoud van structuur en tijd waarin de vraag open kan blijven.
Het is niet vrij van goede tegenargumenten. De belangrijkste tegenargumenten zijn hier opgenomen en worden niet verborgen gehouden.
Ook het pleidooi voor het aanbieden hiervan, inclusief de situaties waarin dat onverantwoord zou zijn, wordt uitvoerig besproken door de persoon die dit bedrijf leidt.
Als iets daarvan je oordeel verandert, was het de moeite waard dat oordeel te herzien. Een beslissing met zulke gevolgen moet bestand zijn tegen de belangrijkste tegenargumenten.
Het is ook geen beslissing die iemand uitsluitend op basis van de redenering van een ander zou moeten nemen, ook niet op basis van de onze. Ze blijft een wezenlijk persoonlijke keuze.
Wat wij je verschuldigd zijn, is een nauwkeurig beeld van de kansen en van de procedure. Wat je daarmee doet, is aan jou.
Dat is de eerlijkste manier om hierover te spreken. Geen belofte, geen geloof, en geen angst.
Het is een keuze tussen de mogelijkheden die er werkelijk zijn, voor iemand die de vraag liever openlaat dan voorgoed afsluit.
In het kort: Mensen kiezen voor biostase omdat het een onzekere kans op toekomstig herstel openhoudt. Het biedt geen garantie, maar begraven en cremeren nemen die kans onherroepelijk weg.
Ontdek dit praktische hulpmiddel
Gebruik het interactieve hulpmiddel om de vraag in dit artikel te onderzoeken.
De interactieve tool wordt geladen...
Verder lezen